Wędrówka po lodowcu Skaftafell latem: spacer, który odbywa się, gdy naturalne jaskinie znikają

Niemal każde nieporozumienie w tej branży zaczyna się od zdjęcia. Niebieska komora z pofalowanym sufitem, ta, która skłoniła cię do szukania, została sfotografowana między listopadem a marcem. Te jaskinie to kanały wody roztopowej wewnątrz czapy lodowej: woda przepływa przez lodowiec w ciepłych miesiącach i drąży tunel, potem zimno odcina wodę i zostawia pustą przestrzeń — twardą, cichą i dostępną do zwiedzania. Gdy wracają ciepłe miesiące, wraca woda, a przewodnicy przestają oprowadzać. Cały mechanizm polega na tym i dlatego wpisując trekking po lodowcu Skaftafell latem, znajdujesz trekkingu, a nie jaskinie.

Co więc zostaje? Właściwie bardzo dużo. Lodowce schodzące z Vatnajökull w stronę parkingu w Skaftafell są najbardziej czytelne w ciepłych miesiącach: zimowy śnieg znika z powierzchni, więc idziesz po nagim lodzie, a nie po białej pokrywie, a kształty pod spodem — młyny lodowcowe, szczeliny, szare pasma popiołu wtopione w lód — są widoczne. Przewodnicy powiedzą ci, że powierzchnia zmienia się z tygodnia na tydzień — właśnie dlatego tam są. Trekking po lodowcu Skaftafell latem to spacer po żywym lodzie, nie wizyta w muzeum.

Uczciwy wyjątek. Jedna jaskinia jest naprawdę otwarta przez cały rok i wcale nie leży pod Vatnajökull. Jaskinia Katla znajduje się w Mýrdalsjökull, czapie lodowej nad wulkanem Katla, do której dociera się Super Jeepem z Vík, około półtorej godziny na zachód stąd. Jej lód jest poprzecinany czernią popiołu wulkanicznego — to inny obraz niż niebieski, a dla wielu osób lepszy. Trzy oferty na tej stronie prowadzą do niej z Vík — 715 zł, 758 zł i 1 082 zł — a dwie kolejne jako długą wycieczkę z Reykjavíku. Jeśli twój plan trekkingu po lodowcu Skaftafell latem wymaga jaskini, to jest ta, która istnieje.

Czego nikt nie może obiecać. Żadna oferta na tej stronie nie gwarantuje niebieskiego lodu, suchej podłogi ani pustej komory — my też nie. Lód się porusza. Przewodnik wybiera trasę rano, a to, jak wygląda dzień, zależy od lodowca, nie od rezerwacji. Cena obejmuje wykwalifikowanego przewodnika, sprzęt techniczny i dostęp do miejsca, na które nie wejdziesz samodzielnie.

Oferty z bazą w Skaftafell zbierają się na terenie parku lub w jego pobliżu i to jest ich atut: 632 zł opisuje się jako najbliższy punkt zbiórki od lodu, z parkingiem i ciepłymi napojami w cenie, a 624 zł zbiera się w samym Skaftafell. Od punktu zbiórki jest krótka jazda, a potem dojście przez morenę — szary gruz, który lodowiec wypchnął przed siebie — zanim ktokolwiek założy raki. To dojście jest zwykle najmniej fotogeniczną i najbardziej niedocenianą częścią dnia.

Wejście na lód. Przewodnik przypina raki na skraju, rozdaje kask i czekan oraz krótko instruuje, jak chodzić ze stopami szerzej, niż wydaje się naturalne. Potem jesteś na lodzie. Pierwsze dziesięć minut wydaje się dziwne, a kolejne trzy godziny już nie. Grupy idą w szeregu, powoli, bo przewodnik czyta powierzchnię dla całej grupy, a nie ściga się z nikim. Na letniej trasie wędrówki po lodowcu Skaftafell lód jest goły i chropowaty, czyli najłatwiejszy do nauki.

Co zobaczysz. Głównie szczeliny — niebieskie rozcięcia, w których lód rozstąpił się pod własnym ciężarem, a w ciepłych miesiącach są otwarte, a nie przykryte śniegiem. Młyny, w których woda powierzchniowa znika w szybie wydrążonym przez siebie. Warstwy popiołu z dawnych erupcji, leżące w lodzie jako ciemne pasma, które mówią, na ilu latach opadów śniegu stoisz. I widok w dół doliny, który w pogodny dzień sięga aż do czarnego piasku i morza. Organizator 632 zł mówi wprost: szczeliny i efektowne formacje lodowe, na wędrówce z przewodnikiem ze Skaftafell.

Jak trudne to jest. Trzy do czterech godzin spokojnego marszu po płaskim lub lekko pofałdowanym lodzie, z dojściem na obu końcach. To nie wspinaczka i nikt nie wymaga od ciebie niczego technicznego. Weź porządne buty, jedną warstwę więcej, niż myślisz, i licz się z wiatrem. Strona każdej wycieczki podaje własne minimalne wymagania wiekowe i kondycyjne i to one obowiązują.